Suy Niệm Lời Chúa Thứ Ba Tuần XXVI Thường Niên Năm C
Tin Mừng: Lc 9,51-56
Vì sao người Samari không đón tiếp Chúa Giêsu khi biết Người đang đi về hướng Giêrusalem. Trong khi họ đã từng nồng nhiệt tiếp đón và xin Người ở lại với họ? (Ga 4,40)
Đầu tiên, chúng ta cùng nhìn lại lịch sử của người Samari. Sau khi vua Salômôn băng hà, các chi tộc Israel ở miền bắc đã ly khai và thành lập Vương quốc Israel, đặt Samari làm thủ đô. Còn vương quốc Giuđa ở miền nam vẫn xem Giêrusalem là thủ đô của mình. Sau đó, vương quốc Israel bị sụp đổ dưới tay các vua Assyria. Một phần dân cư thành Samari và các vùng lân cận bị lưu đày sang Assyria, rồi dân ngoại từ các vùng khác đến thế vào chỗ người Israel. Khi dân ngoại đến định cư, họ mang theo các vị thần riêng của họ, đồng thời họ cũng kính sợ Đức Chúa như một vị thần bản địa. Riêng người Israel ở lại Samari dần dà cũng bị lai tạp với dân ngoại về mặt chủng tộc lẫn tôn giáo thông qua hôn nhân. Đây là nguyên nhân chính dẫn đến việc người Samari bị người Do Thái coi như dân ngoại và bị phân biệt đối xử, cấm giao du và kết hôn.
Chúa Giêsu là người Do Thái, điều hiển nhiên là Người cũng dành quyền ưu tiên tiếp nhận ơn cứu độ cho dân tộc của mình (Mt 10,6). Nhưng Người không có sự thiên vị nào và không hề loại trừ dân Samari hay người dân ngoại khác. Bằng chứng là vùng đất Samari nằm giữa Galilê ở phía bắc và Giuđa ở phía nam; Đức Giêsu không chọn đi đường vòng mà hết thảy dân Israel chọn đi để tránh vùng Samari, mà Người lại trực tiếp đi ngang qua, không lẽ lí do là để rút ngắn mấy chục cây số thôi sao? Người còn chữa lành một người Samari mắc bệnh phong (Lc 17,11-19); chữa cho con gái của người đàn bà Canaan khỏi quỷ ám (Mt 15,21-28); nói chuyện với người phụ nữ Samari bên bờ giếng Giacóp và Người ở lại với dân làng hai ngày (Ga 4,1-42). Đáp lại, người Samari rất có thiện cảm với Đức Giêsu, nhiều người đã tin theo (Ga 4,39-42). Dù vậy, họ vẫn chưa thể chấp nhận việc Đức Giêsu lên Giêrusalem. Nếu Người không lên Giêrusalem thì hẳn diễn biến câu chuyện đã rẽ sang một hướng khác.
Quả thật, hành trình hướng tới hòa bình và hòa giải luôn gian nan, nhưng không phải là điều không thể. Chúa Giêsu đã vượt lên trên những thành kiến để xoa dịu căng thẳng, hàn gắn mối bất hòa giữa hai dân tộc. Nối tiếp Chúa Giêsu, các Tông Đồ đã phổ quát kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa đến các dân tộc và Samari là một trong số đó (Cv 1,8). Trong thời kỳ đầu của Giáo hội sơ khai, người Samari không chỉ đón nhận Tin Mừng mà họ còn đón nhận các tín hữu đang chạy trốn vì bị bắt bớ (Cv 8,1).
Trong thời hiện đại, những mâu thuẫn diễn ra dưới nhiều hình thức và ở nhiều cấp độ - từ cá nhân, gia đình đến xã hội và quốc tế như: mâu thuẫn giữa các thế hệ; tranh chấp tài chính; phân hóa giàu nghèo; xung đột tôn giáo; tranh chấp lãnh thổ... Những xung đột này không chỉ là hệ quả của sự khác biệt về lợi ích, tư tưởng hay văn hóa, mà còn phản ánh sự thiếu vắng tình yêu thương, lòng tha thứ và sự hiện diện của Thiên Chúa trong đời sống con người.
Chúng ta được Đức Thánh Cha Lêô XIV mời gọi, với trái tim đầy yêu thương và lòng tha thứ như Đức Kitô đã sống và dạy, trở nên người kiến tạo những nhịp cầu đối thoại và vượt qua sự phân cực để cùng nhau xây dựng tương lai Giáo hội và thế giới.[1] Chỉ khi biết đặt tình yêu lên trên mọi sự, chúng ta mới có thể chữa lành những vết thương sâu thẳm của nhân loại.
“Phúc thay ai xây dựng hòa bình, vì họ sẽ được gọi là con Thiên Chúa” (Mt 5,9)
C.P Sisters
[1] Vatican News, “Đức Thánh Cha Lêô XIV kêu gọi thoát khỏi tình trạng phân cực và là người kiến tạo những nhịp cầu,” Vatican News, truy cập ngày 26 tháng 9 năm 2025, https://www.vaticannews.va/vi/pope/news/2025-09/duc-thanh-cha-keu-goi-thoat-khoi-tinh-trang-phan-cuc.html.
